Wykaz publikacji nauczycieli akademickich WSSE w Gdańsku
Publikacje wydane przez Uczelnię

To trzecie, poszerzone wydanie Zestawów zadań do edukacji wczesnoszkolnej autorstwa dr. Romana Gawrycha, pedagoga i prof. WSSE w Gdańsku. Na treść niniejszego wydania składają się przede wszystkim zadania sprawdzające i utrwalające wiedzę oraz doskonalące procesy poznawcze dzieci, a także ich umiejętności i cechy osobowościowe przydatne w procesie uczenia się. Zadania te autor charakteryzuje następująco: „Posiadają one różny stopień trudności i dotyczą dziewięciu zakresów edukacji: polonistycznej, matematycznej, ekologicznej, technicznej, plastycznej, muzycznej, motoryczno-zdrowotnej, religijnej i regionalnej. Zamieszczono je w 120 zestawach, wśród których największą grupę stanowią zadania z zakresu edukacji polonistycznej (30 zestawów), a najmniejszą (po 4 zestawy) zadania z zakresu edukacji plastycznej, muzycznej i motoryczno-zdrowotnej. Poszczególne zestawy mają formę sprawdzianów, które można wykorzystywać również do utrwalania nabywanej wiedzy i doskonalenia umiejętności uczniów oraz jako materiał, służący do kształtowania pożądanych społecznie postaw i właściwych cech osobowości. Kolejne zadania, choć pogrupowane są w określone zestawy tematyczne, zawierają treści o charakterze zintegrowanym, co ułatwia jednoczesne realizowanie różnych innych celów edukacji”.
Zestawy zadań do edukacji wczesnoszkolnej spotkały się z przychylnym przyjęciem specjalistów w zakresie edukacji wczesnoszkolnej. Tak pisze o nich w swojej recenzji dr hab. Agata Popławska, prof. UP w Krakowie: „Zaprezentowane w recenzowanej publikacji zadania są ciekawe, urozmaicone, zróżnicowane pod względem stopnia trudności i trafnie dobrane z uwzględnieniem etapu rozwoju dzieci oraz wymagań programowych. Ich koncept, atrakcyjna forma i bardzo bogata, wieloraka treść umożliwi dzieciom zdobywanie kompetencji językowych, matematycznych, ekologicznych, technicznych, kulturowych, zdrowotnych, społecznych, a nauczycielom sprawdzenie stanu wiedzy i umiejętności oraz postaw uczniów. Zestawy zadań do edukacji wczesnoszkolnej mogą być też wsparciem w pracy z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych, w tym z uczniem zdolnym”.
Roman Gawrych, dr nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki. Specjalizuje się w organizacji i zarządzaniu w oświacie oraz problematyce edukacji wczesnoszkolnej i terapii pedagogicznej. Jest absolwentem Podyplomowego Studium Zarządzania i Marketingu w Oświacie oraz studiów podyplomowych w zakresie menażer badań naukowych i prac rozwojowych. Studia magisterskie ukończył w zakresie pedagogiki specjalnej. Jako nauczyciel pracował na wszystkich etapach edukacji, a także w charakterze konsultanta w placówkach doskonalenia nauczycieli. Od roku 2000 był nauczycielem akademickim różnych uczelni. Obecnie pełni funkcję Rektora Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku. Od 2001 r. jest także ekspertem wchodzącym w skład komisji egzaminacyjnych i kwalifikacyjnych dla nauczycieli ubiegających się o awans zawodowy, wpisanym na listę przez Ministra Edukacji Narodowej. Jest autorem ponad siedemdziesięciu opracowań z zakresu różnych zagadnień współczesnej edukacji, wśród których są między innymi autorskie programy realizowane w różnych placówkach edukacyjnych.

We wstępie napisanym przez redaktorów (prof. dr. hab. Janusza Mariańskiego i dr. hab. Marka Marczewskiego) tego wieloautorskiego podręcznika czytamy: „Praca zbiorowa Pedagogika rodziny. Podejście interdyscyplinarne stanowi pierwszą część opracowania dla studentów kierunku pedagogika rodziny w Wyższej Szkole Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku i zawiera kilka tekstów, które podnoszą zagadnienie interdyscyplinarnego rozwoju wiedzy w pedagogice rodziny. Zamiarem redagujących to opracowanie była potrzeba ukazania żywotności pedagogiki rodziny, która z konieczności, ze względu na wcześnie powstałe dyscypliny wiedzy zajmujące się rodziną, powinna korzystać z ich dotychczasowego dorobku. Ich obecność nie tylko wpływa na umocnienie fundamentów pedagogiki rodziny, ale i na jej integralny rozwój. Może ona korzystać z udostępnianej przez antropologię filozoficzną i teologiczną wiedzy na temat osoby. Powinna kierować swą uwagę ku analizom socjologicznym, penetrującym właściwości mikrośrodowiska rodziny oraz makrospołecznych i kulturowych zmian w modelach życia małżeńsko-rodzinnego. Zwrot ku psychologii rodziny pozwoli na uwzględnienie mechanizmów wychowawczych, analizę prawidłowości rozwoju ontogenetycznego (dzieci, młodzieży i dorosłych), ogląd środowiska rodzinnego także w aspekcie jego dysfunkcji i patologii, stanowiących, szczególnie dziś przy ich wzroście, istotną rolę w procesie rozwoju osoby i jej uspołecznienia. Nie bez znaczenia pozostaje także namysł pastoralny nad rodziną, gdy weźmie się pod uwagę fakt, że ponad dziewięćdziesiąt procent społeczeństwa przyznaje się do związków z Kościołem rzymskokatolickim”.
Podręcznik spotkał się z przychylnym przyjęciem recenzentów. Dr hab. Paweł Prüfer scharakteryzował go tak: „Monografia złożona jest z kilku solidnie przygotowanych diagnoz i analiz. Staje się więc przedsięwzięciem wieloautorskim w dobrym tego słowa znaczeniu. Można odnieść wrażenie, że do przygotowania pracy zostały zaproszone Osoby z dużym doświadczeniem naukowym i posiadające znaczące kompetencje w dziedzinie problematyki rodzinnej, socjologiczno-pedagogicznie ukierunkowanej. Lektura tekstów poszczególnych Autorów potwierdza owe wrażenie”.
Noty o autorach
Małgorzata Maria Kulik
Dr nauk społecznych w zakresie psychologii, pracownik naukowy Uniwersytetu Szczecińskiego, socjolog, trener rozwoju osobistego. Jest autorką następujących publikacji: Behawioralne i poznawcze elementy terapii par. „Psychoterapia” 2014 nr 3 s. 57-61 [współautor R. Szałachowski]; Jakościowa analiza doświadczenia czasu u kobiet ze stwardnieniem rozsianym o różnym nasileniu objawów depresyjnych. W: Doświadczenia człowieka. Red. J. Iskra, M. Artymiak. Kraków 2013 s. 84-115; Funkcjonowanie rodziny z dzieckiem niepełnosprawnym w wyniku choroby genetycznej. „Polskie Forum Psychologiczne” 17:2012 nr 1 s. 79-90 [współautor W. Otrębski]; Efektywność działań pomocy społecznej wobec rodziny z niepełnosprawnym dzieckiem. Badania rodzin z dzieckiem głęboko wielorako niepełnosprawnym w regionie lubelskim. Lublin 2011 [współautorzy: W. Otrębski, K. Konefał, M. Mariańczyk]; Sytuacja rodziny z dzieckiem niepełnosprawnym w wyniku choroby genetycznej. W: Rodzina z dzieckiem niepełnosprawnym. Możliwości i ograniczenia rozwoju. Red. H. Liberska. Warszawa 2011 s. 129-150 [współautor W. Otrębski]; Orzecznictwo w przypadku osób z rzadkimi i sprzężonymi rodzajami niepełnosprawności a ogólne zasady orzekania o niepełnej sprawności. W: Sytuacja i możliwości pomocy dla osób z rzadkimi i sprzężonymi ograniczeniami sprawności. Red. A. Brzezińska, R. Kaczan, K. Smoczyńska. Warszawa 2010 s. 89-105 [współautor G. Wiącek].
Marek Marczewski
Dr hab., pracuje na stanowisku profesora w Wyższej Szkole Ekonomiczno-Społecznej w Gdańsku. Teolog i pedagog pastoralny. Redaktor pracy zbiorowej Pedagogika pastoralna (Lublin 2003), autor prac z zakresu teologii małżeństwa i rodziny, inicjacji chrześcijańskiej, pedagogii wiary. Zajmuje się także zagadnieniami związanymi z metodologią pracy naukowej (Proseminarium. Suwałki 1995 razem z J. Jeziorską). Jest autorem wielu haseł w Encyklopedii Katolickiej (Lublin 1973-2014), Leksykonie teologii pastoralnej (Lublin 2006), Słowniku katechetycznym (Warszawa 2007) oraz licznych tekstów w pracach zbiorowych z zakresu katechetyki. Należy do Sekcji Pastoralistów Polskich (1979- ), Sekcji Wykładowców Katechetyki w Polsce (1999- ), Towarzystwa Naukowego KUL (2002- ). Za działalność na rzecz rozwoju szkolnictwa wyższego został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1996).
Janusz Mariański
Profesor zwyczajny (1992). Należy do Towarzystwa Naukowego KUL, Polskiego Towarzystwa Religioznawczego, Polskiego Towarzystwa Socjologicznego, Towarzystwa Naukowego Płockiego, Lubelskiego Towarzystwa naukowego oraz Görres-Gesellschaft. Przedmiotem zainteresowań badawczych są trzy dziedziny naukowe: socjologia religii, socjologia moralności i katolicka nauka społeczna. Wykaz bibliograficzny za lata 1972-2008 zawiera 1159 publikacji; wykaz prac publikowanych o ks. prof. Januszu Mariańskim za lata 1980-2008 zawiera 145 tekstów. Wykaz prac doktorskich pisanych pod jego kierunkiem zawiera 36 tytułów, prac magisterskich – 233, licencjackich – 30 (Między socjologią a teologią. Pola zainteresowań i badań naukowych Janusza Mariańskiego. Poznań 2010 s. 311-418).
Danuta Opozda
Dr habilitowany, absolwentka Instytutu Pedagogiki i Instytutu Psychologii KUL, pracownik naukowy Instytutu Pedagogiki KUL. Zainteresowania badawcze dotyczą pedagogiki rodzina, a szczególnie metodologicznych aspektów pedagogiki rodziny, psychopedagogicznych korelatów przebiegu procesu wychowania w rodzinie, rozwoju w rolach rodzinnych, organizacji strukturalnej i właściwości treściowych wiedzy o rodzinie. Jest autorką ponad dziewięćdziesięciu artykułów, redaktorem i autorem następujących książek: Wybrane zagadnienia teorii i praktyki pedagogiki rodziny (Lublin 2006), Rodzicielstwo. Wybrane zagadnienia kontekstów edukacyjnych (Lublin 2007), Rodzina przestrzenią rozwoju osoby. Perspektywa pedagogiczna (Lublin 2012), Religijno-moralny wymiar rozwoju i wychowania (Lublin 2012), Integracja rodziny a wiedza o małżeństwie u młodzieży (Lublin 2001), Struktura i treść jednostkowej wiedzy o wychowaniu. Studium pedagogiczne wiedzy rodziców i jej korelatów (Lublin 2012).
Tadeusz Mirosław Sakowicz
Dr hab. nauk społecznych w zakresie pedagogiki, pracownik naukowy Uniwersytetu Jana Kochanowskiego w Kielcach (Zakład Profilaktyki i Resocjalizacji). Posiada I stopień specjalizacji w dziedzinie opieki nad dzieckiem. Jest jedynym pośród pedagogów, który zajmując się badaniem struktury rodzin pochodzenia a przestępczością, wnikliwie i wszechstronnie badał i opisał sytuację religijną i moralną więźniów (Wybrane aspekty środowiska rodzinnego w percepcji i ocenie osób osadzonych w polskich zakładach karnych. Kraków 2009; Systemy normatywne w świadomości osób uwięzionych. Studium socjopedagogiczne. Kraków 2013). Przynależy do Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego (2001), Polskiego Towarzystwa Socjologicznego (2000) oraz Polskiego Towarzystwa Penitencjarnego (2006). Jest autorem haseł z zakresu pedagogiki, rodziny i resocjalizacji w Encyklopedii Katolickiej oraz Encyklopedii Pedagogicznej XXI wieku. Przedmiotem zainteresowań i badań naukowych T. Sakowicza jest przede wszystkim szeroko rozumiana rzeczywistość rodzinna, a szczególne problemy osób/więźniów o różnym typie przestępczości (Dysfunkcjonalność rodziny a resocjalizacja. Kraków 2006; Wybrane aspekty środowiska rodzinnego w percepcji i ocenie osób osadzonych w polskich zakładach karnych. Kraków 2009; Systemy normatywne w świadomości osób uwięzionych. Studium socjopedagogiczne. Kraków 2013). Następny nurt badań i refleksji T. Sakowicza stanowi metodyka wychowania resocjalizującego, co znalazło wyraz w opublikowanym podręczniku (Elementy pedagogiki resocjalizacyjnej z socjotechniką. Kielce 2006) oraz w licznych artykułach.
Paweł Skrzydlewski
Doktor habilitowany (2014). Jest zatrudniony w katedrze pedagogiki na stanowisku profesora nadzwyczajnego w PWSZ w Chełmie. Jest współpracownikiem i autorem haseł w Powszechnej encyklopedii filozofii (t. 1–10) oraz w Encyklopedii filozofii polskiej (t. 1–2). Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Tomasza z Akwinu, L’Association des Amis de la Philosophie Classique (Paris), Towarzystwa Naukowego KUL, Chełmskiego Towarzystwa Naukowego; współpracuje z Instytutem Edukacji Narodowej w Lublinie oraz Stowarzyszeniem Kultury Chrześcijańskiej im. Ks. Piotra Skargi. Napisał ponad 140 publikacji naukowych i popularnonaukowych, w tym książki: Polityka w cywilizacji łacińskiej. Aktualność nauki Feliksa Konecznego (Lublin 2002); Wolność człowieka w cywilizacji łacińskiej w ujęciu Feliksa Konecznego (Lublin 2013), Antropologiczne i społeczne determinanty prawa. Studium z filozofii prawa (Lublin 2013).
Małgorzata Szcześniak
Psycholog, doktor nauk humanistycznych, pracownik Instytut Psychologii Uniwersytetu Szczecińskiego. Zajmuje się zagadnieniami psychologii społecznej, ze szczególnym uwzględnieniem emocji pozytywnych (wdzięczność, nadzieja, radość), wartości, przebaczenia i postaw prospołecznych. Prowadzi badania nad zachowaniami związanymi z darem, wzajemnością bezpośrednią i pośrednią w różnych kontekstach kulturowych. Autorka rozdziałów w książkach i artykułów, opublikowanych, między innymi w „Psychiatrii Polskiej”, „Polish Psychological Bulletin”, „Przeglądzie Psychologicznym”, „Rocznikach Psychologicznych i Psychologii Społecznej”. Uczestniczyła czynnie w kongresach, konferencjach i sympozjach międzynarodowych (Niemcy, Włochy, Wielka Brytania, Izrael, Dania, Kolumbia, Szwecja, Holandia) i krajowych (Lublin, Sopot, Poznań, Szczecin).

„Z wielkim zadowoleniem przyjąłem od ks. Zbigniewa Drzała propozycję wydania przez Wyższą Szkołę Społeczno-Ekonomiczną w Gdańsku niniejszej publikacji, poświęconej wpływowi obrazu Chrystusa na ludzkie postawy i zachowania. Jak wiadomo, wpływ ten na system wartości i postrzeganie drugiego człowieka, istnieje od wieków, tworząc religię, cywilizacje i kulturę chrześcijańską. Gdy do tego jeszcze uwzględnimy ogólne pojęcie obrazu jako narzędzie komunikacji, to odkrywamy jego wciąż rosnące znaczenie nie tylko w historii, ale i we współczesności. Obraz bowiem – jak podają różne źródła i autorzy – to nie tylko dzieło plastyczne przedstawiające osobę, przedmiot, wykonane za pomocą narzędzi piśmienniczych lub rysunkowych, farb na papierze, płótnie lub desce, ale też widok kogoś przedstawiający się czyimś oczom”.
dr Roman Gawrych, rektor Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku

Pełny tytuł książki to Czynniki warunkujące osiąganie sukcesów we współczesnym zarządzaniu. Wybrane zagadnienia w opracowaniu absolwentów studiów podyplomowych Executive Master of Business Administration (MBA) na poziomie Executive zorganizowanych przez Wyższą Szkołę Społeczno-Ekonomiczną w Gdańsku. Autorami poszczególnych artykułów w książce są, jak wskazuje tytuł, słuchacze studiów podyplomowych Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej.
We wstępie do publikacji, autorstwa dr. Romana Gawrycha, rektora WSSE, czytamy: przygotowane przez słuchaczy opracowania poszczególnych tematów stanowią podstawową część niniejszej publikacji, której głównym celem było przybliżenie praktycznych
treści dotyczących problemów współczesnego zarządzania, jak też zainspirowanie do samodzielnego nabywania wiedzy i doskonalenia się w tym zakresie. Treści przygotowane przez słuchaczy zostały pogrupowane stosownie do podjętej tematyki i zamieszczone w pięciu różnych rozdziałach:
Rozdział I. Procesy zarządzania i przywództwa w wybranych organizacjach
Rozdział II. Wybrane problemy związane ze współczesnym marketingiem w organizacjach
Rozdział III. Zarządzanie w jednostkach samorządu terytorialnego
Rozdział IV. Aspekty prawne i etyczne funkcjonowania przedsiębiorstw
Rozdział V. Problemy społeczne i międzynarodowe w zarządzaniu
Treści poszczególnych opracowań zamieszczone w kolejnych rozdziałach studenci przygotowali samodzielnie, konsultując ich szczegóły z osobami odpowiedzialnymi za organizację studiów lub stosownymi ekspertami. Mieli oni dowolność, co do sposobu prezentacji podjętego zagadnienia, zarówno od strony merytorycznej, jak i technicznej, choćby w zakresie wykorzystania
i zaprezentowania literatury, czy aktów prawnych. Podobnie było w przypadku prezentacji wybranych przez słuchaczy pojęć i terminów związanych z tematyką studiów, które zamieszczono w części określonej jako słowniczek wybranych pojęć. Łącznie w publikacji zamieszczono osiemdziesiąt pięć opisów, takich zagadnień, które dotyczyły wszystkich bloków kształcenia. Słuchacze prezentując poszczególne pojęcia najczęściej korzystali z takich publikacji, jak np.: Karaszewski R., Przywództwo w środowisku globalnego biznesu, Dietrich M., Modele zarządzania jakością, Grudowski P., System zarządzania jakością wg normy ISO 9001 w małej firmie, M. Armstrong, Zarządzanie zasobami ludzkimi. Strategia i działanie, Daszkowska M., Marketing. Ujęcie systemowe, Kotler P., Keller K. L., Marketing, Potocki A., Zachowania organizacyjne, Altkorn J., Wizualizacja firmy, Kant I., Uzasadnienie metafizyki moralności, Pomykało W., Encyklopedia biznesu.
Na całość opracowania składa się jeszcze zakończenie, w którym zawarto między innymi treści podsumowujące organizację
studiów i kierunki pożądanych działań w tym zakresie, by ich organizacja w jak największym stopniu spełniała oczekiwania przyszłych studentów.

Monografia „NAUKA – BIZNES – SAMORZĄD”, tom I, pod redakcją Beaty Browarczyk, to wyjątkowa publikacja, która powstała w wyniku współpracy różnych środowisk akademickich, naukowych oraz eksperckich. Publikacja jest efektem II Konferencji Naukowej NAUKA-BIZNES-SAMORZĄD, zorganizowanej przez Wyższą Szkołę Społeczno-Ekonomiczną w Gdańsku.
Monografia została podzielona na trzy główne panele tematyczne, które są ściśle powiązane z bieżącymi wyzwaniami i potrzebami współczesnych społeczeństw oraz gospodarek. Panel I dotyczy obszarów edukacji i zdrowia, prezentując analizy oraz propozycje rozwiązań, które mają na celu poprawę jakości życia i rozwoju społecznego. Panel II koncentruje się na ekonomii społecznej i rolnictwie, ukazując znaczenie zrównoważonego rozwoju i wpływu tych sektorów na stabilność ekonomiczną i społeczną. Panel III, poświęcony innowacjom i zarządzaniu, koncentruje się na nowoczesnych metodach i narzędziach, które mogą wspierać rozwój przedsiębiorczości, efektywność organizacyjną oraz zarządzanie w różnych branżach.
Autorami treści są zarówno studenci, naukowcy oraz eksperci:
Agata Mocny, Beata Browarczyk, Justyna Cherchowska, Barbara Kwak, Klaudia Biskup, Sławomir Niecko, Andrzej Michalik, Zygmunt Mietlewski, Romuald Zabrocki oraz Jarosław Iżycki.
Publikacja jest przykładem skutecznej współpracy środowiska akademickiego z praktykami, ekspertami oraz instytucjami, a także doskonałą okazją do wymiany wiedzy i doświadczeń między różnymi sektorami.

Publikacja Wychowanie jako służba wierze: religijne wychowanie dzieci dr. hab. Marka Marczewskiego, prof. Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku, teologa i pedagoga, to podręcznik przedstawiający tytułową subdyscyplinę pedagogiki z perspektywy katolickiej. Książka dzieli się na dwie części: pierwsza zawiera zagadnienia, które powinny zostać przedstawione na wykładach, druga zaopatrzona została w przeznaczone do omawiania na ćwiczeniach artykuły, pisane przez znakomitych specjalistów z zakresu pedagogiki rodziny.
Doskonałe omówienie zawartości książki razem z pochwałą jej merytorycznej zawartości znajdziemy w recenzji Ks. Prof. dra hab. Janusza Mariańskiego. Pisze on tak: „Jeżeli przez wychowanie będziemy rozumieć „wszelkie świadome wysiłki zmierzające do zrealizowania ideału wychowawczego, nie tylko heteronomiczne, podejmowane przez wychowawców w odniesieniu do wychowanków, ale także i przede wszystkim wysiłki autonomiczne, samowychowawcze” (ks. Franciszek Blachnicki), to u podstaw wychowania religijnego tkwią elementy założeń wychowawczych odwołujących się do przesłanek religijnych, które są charakterystyczne dla człowieka, który ze swej istoty skierowany jest do Boga, jest religijny, oraz do drugiej osoby, do społeczeństwa. Przez założenia wychowawcze należy rozumieć to, co ma być urzeczywistnione w procesie wychowawczym i samowychowawczym. Z samego pojęcia wychowania wynika, że tym, co ma być urzeczywistnione, będzie po prostu człowieczeństwo. Wychowanie religijne w ujęciu Marczewskiego jest wychowaniem personalistycznym (…). Jeżeli nawet obowiązek wychowania religijnego ciąży przede wszystkim na rodzicach, podkreśla Autor, to jednak w procesie wychowania religijnego współpracuje wiele czynników i instancji wychowawczych (Kościół, szkoła, organizacje społeczne, wspólnoty religijne, mass media itp.). Brak współdziałania pomiędzy instytucjami wychowującymi osłabia skuteczność oddziaływania rodziny, a niekiedy prowadzi do zaburzenia i dezintegracji osobowości religijnej wychowywanych dzieci. Dziś coraz większego znaczenia nabiera koncepcja zintegrowanego wychowania religijnego, tzn. takiego, które jest rezultatem zespołowego działania wielu instytucji zainteresowanych wychowaniem religijnym dzieci i młodzieży. Od ich współdziałania jest uzależniony prawidłowy przebieg procesu wychowania i w jakiejś mierze uzależnione są całościowe efekty wychowania”.

Książka „Współczesny atak na człowieka jako »imago Dei«”, będąca obszerną monografią wieloautorską, poświęcona jest pogłębionej refleksji nad współczesnymi zagrożeniami wobec człowieka jako istoty stworzonej na obraz i podobieństwo Boga, redaktorami publikacji są: Marek Marczewski – redaktor naczelny, Roman Gawrych, Paweł Skrzydlewski.
Pierwszy i drugi rozdział zostały zaplanowane jako zbiór tekstów o charakterze teoretycznym, podejmujących temat istoty człowieka jako »imago Dei« oraz filozoficznych i teologicznych podstaw tej koncepcji. Rozdział trzeci analizuje różne aspekty wychowania człowieka w kontekście jego wewnętrznego obrazu oraz filozoficznych i teologicznych podstaw pedagogiki. Omawiane są między innymi wychowanie w kontekście braku wewnętrznego obrazu, relacje antropologii filozoficznej do pedagogiki, teologiczne spojrzenie na człowieka z niepełnosprawnością oraz praktyczne możliwości wychowania w duchu „Imago Dei” w polskim systemie szkolnym.
Dalsze rozdziały książki można podzielić na część teoretyczną i praktyczną. W rozdziale czwartym zwrócono uwagę na teologiczne i praktyczne aspekty godności ludzkiej. Poruszane tematy obejmują wartość teologiczną godności człowieka, posługę miłosierdzia wobec człowieka jako „Imago Dei”, cierpienie jako obraz Boga w nauczaniu św. Jana Pawła II oraz znaczenie prawdy o człowieku w kontekście życia rodzinnego. Rozdział łączy teoretyczne rozważania z praktycznymi implikacjami dla życia społecznego i duchowego. Rozdział piąty ukazuje możliwości wychowania w duchu chrześcijańskim, wskazując na rolę edukacji i formacji w kształtowaniu człowieka zgodnego z jego godnością.
Ostatni – szósty – rozdział książki podejmuje temat nowych wyzwań stojących przed człowiekiem w obliczu postępu technologicznego, w szczególności roli sztucznej inteligencji w redefiniowaniu pojęcia człowieka jako »imago Dei«. Rozważania te łączą perspektywę filozoficzną i teologiczną, ukazując szanse i zagrożenia związane z dynamicznym rozwojem technologicznym.
Roman Gawrych, dr hab. nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki. Specjalizuje się w organizacji i zarządzaniu w oświacie oraz problematyce edukacji wczesnoszkolnej i terapii pedagogicznej. Jest absolwentem Podyplomowego Studium Zarządzania i Marketingu w Oświacie oraz studiów podyplomowych w zakresie menażer badań naukowych i prac rozwojowych. Studia magisterskie ukończył w zakresie pedagogiki specjalnej. Jako nauczyciel pracował na wszystkich etapach edukacji, a także w charakterze konsultanta w placówkach doskonalenia nauczycieli. Od roku 2000 był nauczycielem akademickim różnych uczelni. Od 2001 r. jest także ekspertem wchodzącym w skład komisji egzaminacyjnych i kwalifikacyjnych dla nauczycieli ubiegających się o awans zawodowy, wpisanym na listę przez Ministra Edukacji Narodowej. Jest autorem ponad siedemdziesięciu opracowań z zakresu różnych zagadnień współczesnej edukacji, wśród których są między innymi autorskie programy realizowane w różnych placówkach edukacyjnych.
Marek Marczewski, dr hab., teolog i pedagog pastoralny; pracuje na stanowisku profesora w Wyższej Szkole Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku. Redaktor pracy zbiorowej Pedagogika pastoralna (Lublin 2003), autor prac z zakresu teologii małżeństwa i rodziny, inicjacji chrześcijańskiej, pedagogii wiary. Zajmuje się także zagadnieniami związanymi z metodologią pracy naukowej (Proseminarium. Suwałki 1995 razem z J. Jeziorską). Jest autorem wielu haseł w Encyklopedii Katolickiej (Lublin 1973-2014), Leksykonie teologii pastoralnej (Lublin 2006), Słowniku katechetycznym (Warszawa 2007) oraz licznych tekstów w pracach zbiorowych z zakresu katechetyki. Jest autorem książki Pedagogia Nowego Człowieka wobec społeczno-kulturowych wyzwań ponowoczesności (Kraków 2017), Stanowisko wobec dokumentu »Standardy edukacji seksualnej w Europie: Podstawowe zalecenia dla decydentów oraz specjalistów zajmujących się edukacją i zdrowiem« (Ostrołęka 2019), Płciowość i wychowanie człowieka (Gdańsk 2020 razem z Pawłem Skrzydlewskim), a także współredaktorem tomu Pedagogika rodziny. Podejście interdyscyplinarne (Gdańsk 2015) oraz redaktorem naczelnym pracy zbiorowej Pedagogika rodziny. Podejście systemowe (T. 1-3. Gdańsk 2016-2018). Jest także autorem podręczników z zakresu pedagogiki: Teoretyczne podstawy wychowania. Przedłożenie zagadnień (Gdańsk 2018); Pedagogika rodziny. Wykład/Ćwiczenia (Gdańsk 2019). Należy do Towarzystwa Naukowego KUL. Za działalność na rzecz rozwoju szkolnictwa wyższego został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (1996).
Paweł Skrzydlewski – dr hab. filozofii; rektor i prof. Akademii Zamojskiej. Napisał ponad dwieście pięćdziesiąt publikacji naukowych i popularnonaukowych, wygłosił przeszło sto referatów na konferencjach naukowych. Jest autorem następujących książek: Polityka w cywilizacji łacińskiej. Aktualność nauki Feliksa Konecznego (Lublin 2002); Wolność człowieka w cywilizacji łacińskiej w ujęciu Feliksa Konecznego (Lublin 2013); Antropologiczne i społeczne determinanty prawa. Studium z filozofii prawa (Lublin 2013); Osoba w przestrzeni publicznej. Wybrane zagadnienia z filozofii człowieka i polityki (Kraków 2016); Ontyczne i społeczne podstawy pedagogii rodzinnej. Studium z filozofii wychowania i edukacji. Gdańsk 2018; Płciowość i wychowanie osoby (razem z Markiem Marczewskim). Gdańsk 2020. Jest współpracownikiem i autorem haseł w Powszechnej encyklopedii filozofii (t. 1–10) oraz w Encyklopedii filozofii polskiej (t. 1–2), Encyklopedii Aksjologii Pedagogicznej; należy do Polskiego Towarzystwa Tomasza z Akwinu; L’Association des Amis de la PhilosophieClassique – Paris; Towarzystwa Naukowego KUL; Chełmskiego Towarzystwa Naukowego; współpracuje z Instytutem Edukacji Narodowej w Lublinie oraz Stowarzyszeniem Kultury Chrześcijańskiej im. Ks. Piotra Skargi, Fundacją Polskiej Akademii Nauk w Lublinie. Jest przewodniczącym Rady Naukowej Fundacja Instytutu Kazimierza Wielkiego w Lublinie.

W cytowanej części publikacji „Metodologia badań w edukacji” autor, dr hab.Roman Gawrych, prof. WSSE, podkreśla złożoność pedagogiki jako nauki o wychowaniu oraz rosnącą potrzebę wykorzystania odpowiednich metod i procedur badawczych w tej dziedzinie. Pedagogika, z jej szerokim zakresem oddziaływania na społeczeństwo, ma za zadanie wyposażyć jednostki, a szczególnie młodsze pokolenie, w nie tylko wiedzę, ale także w różnorodne sprawności, umiejętności, postawy i systemy wartości.
Na wstępie publikacji czytamy „Pedagogika jako nauka o wychowaniu, której przedmiotem jest wszelka działalność wychowawcza, mająca na celu wyposażenie całego społeczeństwa, a przede wszystkim młodego pokolenia, w wiedzę, sprawności ogólne i zawodowe, zainteresowania, systemy wartości, postawy i przekonania oraz przysposobienie do oddziaływania na własny rozwój, by mogła właściwie wypełniać swoją rolę i rozwijać się, wymaga korzystania z odpowiednich, odrębnych metod i procedur badawczych. Potrzebę tę potęguje to, że w XXI wieku przedmiot pedagogiki – wychowanie – pojmowany jest szerzej i obejmuje również samowychowanie i samokształcenie, a przy tym zamierzone i celowe oddziaływanie takich czynników, jak wszelkie organizacje, zwłaszcza młodzieżowe, środki masowej komunikacji, zakłady pracy, kluby czy teatry”.
Roman Gawrych, dr hab. nauk humanistycznych w zakresie pedagogiki. Specjalizuje się w organizacji i zarządzaniu w oświacie oraz problematyce edukacji wczesnoszkolnej i terapii pedagogicznej. Jest absolwentem Podyplomowego Studium Zarządzania i Marketingu w Oświacie oraz studiów podyplomowych w zakresie menażer badań naukowych i prac rozwojowych. Studia magisterskie ukończył w zakresie pedagogiki specjalnej. Jako nauczyciel pracował na wszystkich etapach edukacji, a także w charakterze konsultanta w placówkach doskonalenia nauczycieli. Od roku 2000 był nauczycielem akademickim różnych uczelni. Od 2001 r. jest także ekspertem wchodzącym w skład komisji egzaminacyjnych i kwalifikacyjnych dla nauczycieli ubiegających się o awans zawodowy, wpisanym na listę przez Ministra Edukacji Narodowej. Jest autorem ponad siedemdziesięciu opracowań z zakresu różnych zagadnień współczesnej edukacji, wśród których są między innymi autorskie programy realizowane w różnych placówkach edukacyjnych.

Prezentowana publikacja „Studia teoretyczne w edukacji i pracy socjalnej” jest efektem międzynarodowej współpracy pomiędzy pracownikami uczelni z Polski, Słowacji i Czech. Redaktorzy tego zbioru, doc. PhDr. Janka Bursová, PhD., MBA., LL.M., doc. PaedDr. Dáša Porubčanová, PhD. oraz dr. Justyna Cherchowska, stanęli przed zadaniem zebrania różnorodnych perspektyw na temat współczesnych wyzwań i problemów w obszarze pedagogiki oraz pracy socjalnej.
Ten kolektyw, skupiający się na pedagogice i pracy socjalnej, wniósł wkład do antologii poprzez szereg artykułów i badań, które dotyczą bieżących wyzwań tych dziedzin. Autorzy starają się zidentyfikować i przeanalizować najnowsze trendy i problemy w tych obszarach oraz zaproponować możliwe rozwiązania. Wychowawcy i pracownicy socjalni często stają przed wieloma wyzwaniami, ale każdy z nich podchodzi do rozwiązań z własnej perspektywy zawodowej. Wiele artykułów i badań przedstawionych w tej publikacji jest wynikiem międzynarodowych projektów naukowych, które zachęcają do współpracy między instytucjami akademickimi.
Prezentowana publikacja „Studia teoretyczne w edukacji i pracy socjalnej” jest efektem międzynarodowej współpracy pomiędzy pracownikami uczelni z Polski, Słowacji i Czech. Redaktorzy tego zbioru, doc. PhDr. Janka Bursová, PhD., MBA., LL.M., doc. PaedDr. Dáša Porubčanová, PhD. oraz dr. Justyna Cherchowska, stanęli przed zadaniem zebrania różnorodnych perspektyw na temat współczesnych wyzwań i problemów w obszarze pedagogiki oraz pracy socjalnej.
Ten kolektyw, skupiający się na pedagogice i pracy socjalnej, wniósł wkład do antologii poprzez szereg artykułów i badań, które dotyczą bieżących wyzwań tych dziedzin. Autorzy starają się zidentyfikować i przeanalizować najnowsze trendy i problemy w tych obszarach oraz zaproponować możliwe rozwiązania. Wychowawcy i pracownicy socjalni często stają przed wieloma wyzwaniami, ale każdy z nich podchodzi do rozwiązań z własnej perspektywy zawodowej. Wiele artykułów i badań przedstawionych w tej publikacji jest wynikiem międzynarodowych projektów naukowych, które zachęcają do współpracy między instytucjami akademickimi.
Prezentowana publikacja „Studia teoretyczne i naukowe w zarządzaniu i administracji” powstała w ramach współpracy międzynarodowej pomiędzy pracownikami polskiej i słowackiej uczelni. Kolektyw wniósł wkład do antologii, przekazując szereg artykułów i badań dotyczących bieżących wyzwań w tej dziedzinie. Autorzy starają się identyfikować i analizować najnowsze trendy i problemy oraz proponować możliwe rozwiązania w ramach zarządzania. Nauczyciele często stają przed wieloma wyzwaniami, ale każdy z nich podchodzi do rozwiązań z własnej perspektywy zawodowej. Wiele wkładów i badań przedstawionych w tej publikacji jest wynikiem międzynarodowych projektów naukowych, które zachęcają do współpracy między instytucjami akademickimi.
Studia teoretyczne i naukowe w zarządzaniu i administracji stanowią platformę wymiany najnowszej wiedzy i priorytetów z zakresu zarządzania.

Prezentowana publikacja Współczesna Europa i jej perspektywa powstała w ramach międzynarodowej współpracy pomiędzy pracowni-
kami uczelni polskich, słowackich i czeskich. Kolektyw wniósł wkład do antologii, przekazując szereg artykułów i badań dotyczących bieżących wyzwań w tej dziedzinie. Autorzy starają się zidentyfikować i przeanalizować najnowsze trendy i problemy oraz zaproponować możliwe rozwiązania.
Nauczyciele często stają przed wieloma wyzwaniami, ale każdy z nich podchodzi do rozwiązań z własnej perspektywy zawodowej.
Wiele artykułów i badań przedstawionych w tej publikacji jest wynikiem międzynarodowych projektów naukowych, które zachęcają do współpracy między instytucjami akademickimi.
Kolekcja Nowoczesna Europa i jej perspektywa stanowi platformę dzielenia się najnowszą wiedzą i priorytetami z zakresu prawa,
zarządzania, pracy socjalnej i pedagogiki. W zakresie prawa Karel Marek i Radim Vičar zajmują się problematyką gwarancji finansowych z punktu widzenia czeskiego kodeksu cywilnego. Karel Lacina zajmuje się głównymi cechami realizacji polityki regionalnej państwa demokratycznego. Leopold Skoruša i Karel Mrek zwracają uwagę na kontrakt i zawieranie kontraktów. W swoim artykule Ľudovít Spuchliak i Jozef Králik podejmują problematykę sądownictwa i kary. Adam Aster zajmuje się prawidłowym karaniem i stosowaniem zakazu „reformatio in peius”. W swoim artykule Karel Lacina zajmuje się koncepcją wewnętrznych urządzeń peryferyjnych i sposobem ich realizacji. Kristína Králiková przedstawia rozważania na temat możliwych punktów wyjścia i celów potencjalnej transfor-macji policji. Roman Horák i Karel Marek zajmują się umowami licencyjnymi w ramach Kodeksu handlowego i cywilnego. W obszarze zarządzania Andrzej Michlik zajmuje się konkurencyjnością podmiotów ekonomii społecznej. Mariia Łucyk zwraca uwagę na wykorzystanie podstawowych narzędzi zarządzaniaczasem w celu poprawy efektywności zarządzania pracownikami uczelni. Zygmunt Mietlewski zajmuje się budżetowaniem cyfrowym w biznesie. Julia Wotczyk i Jarosław Rudnicki zajmują się kulturą organizacyjną. Beata Browarczyk, Zygmunt Mietlewski zajmują się wpływem downsizingu na przepływy pieniężne firmy. W obszarze pracy socjalnej Zuzana Budayová zajmuje się seniorami jako grupą ryzyka czynów przestępczych. Dariusz Pierzak, Janka Bursová podkreślają działalność charytatywną człowieka. Soňa Šrobárová zajmuje się czynnikami ryzyka i formami zachowań samobójczych w kontekście psychologicznym i społecznym. W dziedzinie pedagogiki Ladislav Zapletal zajmuje się wagarowaniem dzieci. Bożena Švábová i Beata Akimjaková zwracają uwagę na wykorzystanie literatury ludowej w procesie edukacyjnym w edukacji przedszkolnej i podstawowej. Václav Šimek zwraca uwagę na pozytywne środowisko szkolne, pozbawione znęcania się. W swoim artykule Ladislav Zapletal zajmuje się edukacją i dobrobytem gospodarczym społeczeństwa. W imieniu całego zespołu autorskiego wyrażamy nadzieję, że publikacja spodoba się czytelnikom i ekspertom oraz wniesie nowe impulsy do debaty akademickiej. W zbiorze znajdują się artykuły w języku angielskim, słowackim, czeskim i polskim.

Opracowanie jest już czwartą publikacją wydaną na podstawie prac końcowych, przygotowanych przez absolwentów studiów podyplomowych Master of Business Administration na poziomie Executive i Menedżer Administracji Publicznej prowadzonych przez Wyższą Szkołę Społeczno-Ekonomiczną w Gdańsku. Słuchacze w ich wyniku zostali wyposażeni we wszystkie kompetencje niezbędne do skutecznego zarządzania różnymi przedsiębiorstwami oraz sprawowania nadzoru w ich zarządach i radach, dla których organem założycielskim jest Skarb Państwa lub stosowne organy samorządu terytorialnego czy administracji państwowej. Ich program obejmował między innymi zagadnienia związane z zarządzaniem mieniem państwowym i samorządowym, różne aspekty nowoczesnego przywództwa, skuteczne strategie menedżerskie, problematykę marketingu – w tym marketingu społecznego, zagadnienia dotyczące ekonomii menedżerskiej i rachunkowości – w tym rachunkowości zarządczej, zarządzania w sytuacjach kryzysowych, etyki w biznesie, etykiety pracy menedżerskiej i protokołu dyplomatycznego oraz tendencji w projektowaniu przyszłości zarządzania. Ponadto słuchacze mieli również możliwość wzięcia udziału w warsztatach coachingowych przeprowadzonych przez firmę Profi Competence w Szczecinie, które zostały zorganizowane zgodnie z programem „Business Coaching for Leaders”, przygotowującym do zarządzania i stosowania narzędzi coachingowych w pracy menedżera.
Treści przygotowane przez słuchaczy zostały pogrupowane stosownie do podjętej tematyki i zamieszczone
w ośmiu rozdziałach:
• Rozdział I. Problematyka psychologii w zarządzaniu
• Rozdział II. Różne aspekty zarządzania współczesną organizacją wynikające z uwarunkowań społeczno-politycznych
• Rozdział III. Administrowanie we współczesnych jednostkach władzy państwowej i samorządowej
• Rozdział IV. Wybrane zagadnienia rachunkowości i kontroli w zarządzaniu współczesnymi organizacjami
• Rozdział V. Osobowość lidera a efektywność organizacyjna
• Rozdział VI. Koncepcje kierowania wynikające z założeń współczesnego marketingu
• Rozdział VII. Funkcjonowanie organizacji w warunkach kryzysu
• Rozdział VIII. Aspekty prawno-etyczne we współczesnym zarządzaniu
Treści poszczególnych opracowań zamieszczone w kolejnych rozdziałach studenci przygotowali samodzielnie, konsultując ich
szczegóły z osobami odpowiedzialnymi za organizację studiów lub ekspertami z poszczególnych dziedzin.

Deficyt pracy jako konsekwencja globalizacji i wyzwanie dla przyszłości
(…) Wśród różnych ujęć konsekwencji globalizacji proponuję wyróżnić takie, które odwołuje się do dwóch przeciwstawnych kategorii: nadmiaru i niedoboru, co znajduje uzasadnienie w tym, że opisywane zjawisko rodzi skutki o przeciwstawnym charakterze. Tu zajmę się obszarami, które wyróżnia deficyt, brak, niedostatek oraz takimi, które cechuje nadmiar, przerost, redundancja, przy czym oba te stany współwystępują jako istotne cechy określonego miejsca i czasu. Zwykle w analizach globalizacji i jej rezultatów oba te stany rzeczy są rozpatrywane niezależnie, bez wskazywania dynamicznych związków, w jakich one pozostają. Dyskusje ideologiczne są platformą, na której ujawniają się z jednej strony zwolennicy zmian, które wywołuje omawiany tu proces, z drugiej – ich przeciwnicy, określani zbiorowo jako antyglobaliści. Każda z tych dwu uformowanych stron maksymalizuje znaczenie jednej z wyżej wskazanych cech i nadaje im swoistą interpretację. [s. 23]
dr Irena Zakidalska

Wychowanie przeciw przemocy.
Propozycje ćwiczeń
(...) Tekst, jaki prezentujemy, wyrasta z naszych szkolnych doświadczeń; może też okazać się przydatny nauczycielom, pedagogom, oraz wszystkim, którzy mają kontakt z dziećmi. Przedstawiamy w nim propozycje zajęć socjoterapeutycznych dla uczniów klas I – VI szkoły podstawowej. (...)
Sugerowana przez nas kolejność ćwiczeń w żadnej mierze nie ma charakteru obligatoryjnego. Prowadzący zajęcia winien samodzielnie dostosować ich formę do wieku uczniów, ich doświadczeń, atmosfery i poziomu bezpieczeństwa w grupie klasowej. Skuteczność zajęć można wzmacniać prowadząc równoczesne spotkania edukacyjne z rodzicami. Przebieg całego cyklu zajęć regulowany jest tylko zupełnie podstawowymi zasadami, których respektowanie w każdym etapie programowej aktywności umożliwia osiągnięcie celu głównego zobowiązują one przede wszystkim prowadzącego zajęcia i określają tok jego postępowania. Proponowane zasady służą eliminowaniu tych czynników, które mają wybitnie negatywny wpływ na przebieg procesu uczenia się. Należą tu głównie sytuacje wywołujące poczucie zagrożenia, oraz sytuacje sprzyjające przedmiotowemu traktowaniu wychowanka. Odczuciu bezpieczeństwa i przedmiotowości sprzyjać będzie zasada akceptacji, zasada partnerstwa oraz zasada istnienia norm. Mamy nadzieję, że dzięki narzędziom socjoterapeutycznym nauczyciel będzie mógł ustalić, które dzieci są izolowanie lub odrzucane, które spośród nich mają niezaspokojone potrzeby akceptacji, bezpieczeństwa, społecznego uznania, czy choćby potwierdzenia własnej atrakcyjności.
Proponowane ćwiczenia to zbiór naszych własnych pomysłów, wzbogacony wyborem propozycji z kilku źródeł opracowanych przez innych autorów. (...)
Barbara Kopiczko
Elżbieta Zych
Ciało jako przedmiot samowiedzy – szkic jako antropologiczny
(...) Chcę teraz mówić o ciele ludzkim, a w takim razie-o człowieku w ogóle; o tym, co w nim cielesne, a to znaczy materialne. Materialność ciała jest przedmiotem doświadczania zupełnie podstawowego, jest stanem odczuwanym jako oczywistość. Wskazuje to, że podstawowe cechy materii można odnaleźć w każdym ludzkim ciele. Materia-mówi Kazimierz Ajdukiewicz-to tyle co ciało jakiekolwiek. By wskazać cechy, jakie konstytuują materię (zatem i ciało), chcę odwołać się do Izaaka Newtona, który mówi o
- rozciągłości (Kartezjańska res - extensae),
- bezwładności,
- nieprzenikliwości,
Ciało jest rozciągłe (przestrzenne) – zajmuje w świecie jakieś (swoje) miejsce; jest „trójwymiarowe”. Dzięki tej własności człowiek staje się ,,postrzegalny” i w ten sposób ,,realny”- dla innych ludzi i dla samego siebie. Bycie postrzeganym, to szczególna forma ,,poświadczenia” istnienia; forma nadania istnieniu sensu, niezależnie od tego, skąd owo ,,poświadczenie” się bierze-od Boga, od innych ludzi, czy z aktu cielesnej samowiedzy.
Jednym z trwałych fantazmatów ludzkich jest pragnienie bycia niewidzialnym; jak można sądzić, źródłem tego pragnienia jest potrzeba poznawcza, chęć bycia przy kimś, kto o tym nie wie, kto zatem nie będzie ,,grał” i ujawni się w sposób pozbawiony społecznych (kulturowych) autoprezentacji. Można sobie jednak wyobrazić, że niedługo po tym, jak zaspokoi się tamtą potrzebę, niewidzialność stanie się odczuwana jako przekleństwo. Niezauważony przez innych, odzwierciedlonej przez kogoś cielesności, człowiek staje się „samotny”. Nikt nie uśmiechnie się do niego, nie zareaguje grymasem bądź słowem; jest wtedy jak „powietrze” – mówi się przecież: nie traktuj mnie jak powietrze. (...)
dr Andrzej C. Leszczyński

Transport jako czynnik kształtujące konkurencyjność regionu (na przykładzie województwa pomorskiego)
(…) Konkurencyjność określana jest ogólnie w ekonomii jako zdolność do osiągania sukcesu w gospodarczej rywalizacji. Jest kombinacją zasobów (naturalnych lub stworzonych przez człowieka), procesów ich przetwarzania w ekonomiczne efekty oraz rozszerzania ( w tym umiędzynarodowienia) działalności gospodarczej. Konkurencyjność regionu, to jego zdolność do tworzenia większego bogactwa od tworzonego przez konkurentów na innych, regionalnych rynkach. Konkurencyjność regionalna oznacza możliwości, w jakich dany obszar może w warunkach wolnego rynku produkować dobra (dobra lub usługi) spełniające wymagania ich nabywców, utrzymując lub zwiększając jednocześnie realne dochody w długim okresie. Należy również zauważyć, że istnieją silne związki pomiędzy stopniem wyposażenia transportowego regionu a zasięgiem i siłą jego oddziaływania. Rozpatrując konkurencyjność regionów (województw) w dostępie do dóbr i wartości inwestycyjnych, a więc w dostępie do szans rozwojowych, największe znaczenie mają formy sprawnego przemieszczania się i gałęzie transportu dalekiego zasięgu.
Konkurencyjność, według OECD, to ,,zdolność firm, sektorów, regionów, krajów i obszarów ponadnarodowych do generowania relatywnie wysokich przychodów czynników produkcji i relatywnie wysokiego poziomu zatrudnienia w warunkach trwałego poddania się konkurencji międzynarodowej”. Funkcjonowanie w ramach jednolitego, unijnego rynku wewnętrznego, oznacza dla Polski pełne otwarcie się na zagraniczną presję konkurencyjną. Realizacja podstawowych celów społeczno-ekonomicznych regionu zależy od pozycji konkurencyjnej regionu w stosunku do konkurentów – państw członkowskich Unii. [s. 121]
dr Małgorzata Wach – Kloskowska
Współzależności rozwoju handlu międzynarodowego i transportu
Postępujące umiędzynarodowienie różnych sfer życia społeczno-ekonomicznego ma charakter obiektywny i jest konsekwencją procesów rozwojowych związanych z postępem cywilizacyjnym w świecie. Ma też zarazem charakter subiektywny wynikający z potrzeb i interesów państw i ich społeczeństw. Wskutek tych procesów państwa w coraz mniejszym stopniu są zdolne i zainteresowane rozwijać się w izolacji. Oddziaływają na siebie wzajemnie, a niektóre problemy rozwoju nabierają także charakteru międzynarodowego o różnej skali oddziaływania, lokalnej, regionalnej czy globalnej. Historycznie pierwszą i ciągle dominującą formą internacjonalizacji gospodarki światowej jest międzynarodowa wymiana handlowa. Istotnym stymulatorem jej wzrostu jest sprany i relatywnie tani system przemieszczania towarów od producenta do konsumenta, gdyż koszty transportu to istotny element ceny zakupu towaru przez finalnego odbiorcę. [s. 137]
(…) Świat zaczęła jednoczyć mobilność dóbr, kapitału i ludzi. Dla krajów imigracji napływ dodatkowej siły roboczej przekładał się na znaczny wzrost gospodarczy. Dla krajów emigracji oznaczało to wzrost wydajności pracy, ponieważ zmniejszało się zjawisko przeludnienia i zmniejszała nadwyżka głównie mało produktywnej ludności. W ślad za migracją ludności przemieszczał się kapitał i tworzył się wielki i chłonny rynek na europejskie towary przemysłowe i konsumpcyjne. Zgodność interesów gospodarczych wszystkich zainteresowanych stron powodowała w zasadzie pełną swobodę handlu międzynarodowego, a przede wszystkim swobodę przemieszczania się ludzi. [s. 138]
prof. zw. dr hab. Bohdan Jeliński
Ekonomia i psychologia motywacji
(...) Warunki skuteczności stosowania kar i nagród są następujące:
- znajomość przez pracowników systemu kar i nagród,
- zaakceptowanie systemu kar i nagród przez pracowników i kierowników,
- nagrody powinny być atrakcyjne, a kary dotkliwe,
- konieczne jest przestrzeganie gradacji nagród i kar,
- konieczne jest szybkie wzmacnianie i ograniczanie zachowań,
- konsekwencja w stosowaniu wzmocnień i ograniczeń,
- uwzględnianie stosunków emocjonalnych między przełożonym i podwładnym,
- dopasowanie kar i nagród do osobowości motywowanego – indywidualizacja.
Wszystkie wymienione wyżej zasady skutecznego motywowania umiejscowione są w organizacji jednakże nie sposób odwołać się do uwarunkowań zewnętrznych niezależnych od przedsiębiorstwa, a wynikających z otoczenia, czyli rynku pracy. Efektywne przedsiębiorstwo działające w turbulentnym otoczeniu powinno stosować elastyczne systemy pracy (elastyczność form zatrudnienia, mobilność zawodowa, elastyczność rozwoju zawodowego, elastyczność form motywowania, indywidualizacja form współpracy) koncentrujące się na pozyskiwaniu i utrzymaniu w przedsiębiorstwie ludzi o unikatowych kompetencjach. (...)
dr Andrzej Letkiewicz
Z wprowadzenia
Poznanie zarysu systemu prawnego, zasad na których się on opiera oraz jego wybranych elementów, a także przyswojenie umiejętności uchwycenia sensu niektórych instytucji prawnych staje się nieodłącznym elementem kształcenia studentów wielu kierunków, w tym często i takich, których związki z prawem wydają się bardzo odległe. Z kolei doświadczenie dydaktyczne wskazuje na to, że przekazanie takiego swoistego minimum wiedzy prawniczej adeptom takich specjalności jak socjologia, pedagogika czy logistyka, napotyka na istotne trudności. Ich źródła są zazwyczaj dwa: stosunkowo skromne określone ramy czasowe zajęć, które zagadnieniom prawnym są określone oraz słaba albo zgoła żadna znajomość języka prawnego, tj. języka, w którym napisane są teksty aktów prawnych (języka, jakim posługuje się doktryna prawa i judykatura). A pomimo oczywistego pokrewieństwa owych metajęzyków z polszczyzną literacką pewne jej odrębności, będące wielokrotnie przyczyną nieporozumień, nie budzą poważniejszych wątpliwości.
Te właśnie założenia zachęciły nas do przygotowania niniejszego numeru Przeglądu Naukowego Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku, który w całości poświęcony jest zagadnieniom prawnym w formie swoistego leksykonu. Obejmuje on uporządkowane hasłowo najważniejsze zagadnienia obejmujące kolejno: elementy prawoznawstwa, prawo konstytucyjne, prawo administracyjne i dalej finansowe, cywilne, handlowe, oraz prawo pracy; nadto zasygnalizowano też pewne zagadnienia dotyczące prawa Unii Europejskiej.
Wybór i układ poszczególnych zagadnień wyznaczony jest przez zalecenia dotyczące standardów kształcenia w zakresie podstaw prawa i przez zasady, zgodnie z którymi zbudowany jest system prawa polskiego.
Naszym zamiarem było przybliżenie w pierwszym rzędzie studentom Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku, do których ten numer Przeglądu Naukowego jest adresowany, a także i innym Czytelnikom zainteresowanym ta problematyką, pewnych pojęć prawnych, które stanowią swego rodzaju siatkę, ułatwiającą poznanie podstaw prawa i ewentualnie dalszą pracę z tekstami prawnymi. Jest to uproszczony zarys statyki systemu prawnego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej i po uzupełnieniu o treści zawarte w nr 6 Przeglądu Naukowego WSSE w Gdańsku, gdzie omówiono zasady, wyznaczające dynamikę systemu, może być narzędziem przydatnym zarówno przy pracy własnej, jak i uzupełnieniem wykładu zawierającego te treści kształcenia. (...)
prof. dr hab. Wojciech Cieślak
Potrzeby kulturowe społeczeństwa w dobie globalizacji
(...) Kultura wobec globalizacji-to temat podejmowany w ostatnich latach chętnie i często. Nowa sytuacja komunikacyjna świata sprawia, że w zasięgu człowieka współczesnego pojawiła się nie jedna, jego narodowa kultura , ale dziesiątki innych kultur, czasem potężnych i bogatych i że wobec tego może on, a nawet musi, ciągle dokonywać wyboru, tym bardziej, że zdolności odbioru i percepcji umysłu ludzkiego mają swoje nieprzekraczalne granic.(...)
(...) Mówiąc o aspiracjach i potrzebach społeczno-kulturalnych społeczeństwa Gołębiewski wyróżnia m.in.:
- materialno-zawodowe,
- uczestnictwo w kulturze i rekreacji,
- wiedzy i umiejętności,
- własnego rozwoju osobistego,
- posiadania autorytetu i prestiżu społecznego.
Nasuwa się więc pytanie, co motywuje człowieka w obecnej dobie do zaspokojenia potrzeb kulturalnych. Jakie są więc jego dążenia, zamierzenia, pragnienia, życzenia ,,dotyczące wyników własnego działania lub osiągnięcia za jego pośrednictwem pożądanych stanów satysfakcjonujących”. Motywy obcowania z kulturą są niezwykle różnorodne. Do niedawna powiedzielibyśmy, że poprzez kontakt z sztuką jedni pragnęli znaleźć radość, ukojenie, spełnienie ukrytych, często nieuświadomionych pragnień; inni oczekiwali rozrywki, wypełnienie wolnego czasu, oderwania się od codzienności. Obecnie w ofercie kulturalnej poszukuje się często takich propozycji, które zapewniają zaspokojenie silnych podniet i głębokich przeżyć, których poskąpiło życie. Zdaniem Ireny Wojnar są też tacy, którzy traktują sztukę jak zwierciadło, w którym można zobaczyć samego siebie, znaleźć afirmację podstaw życiowych, podnietę do marzeń o przyszłości itp.(...)
O poziomie świadomego korzystania ze sfery kulturowej i dziedzictwa własnego i innych społeczeństw decydują efekty wychowania naturalnego w domu rodzinnym, w grupach koleżeńskich i rówieśniczych, w miejscu nauki czy pracy, oddziaływania szkoły i wszelkich instytucji kulturalnych i kulturalno-oświatowych. Warto w tym miejscu wspomnieć o indywidualnych przedsięwzięciach samokształceniowych podejmowanych przez jednostkę.
Mówiąc o motywach wynikających z potrzeb kulturalnych człowieka należy również wymienić takie, jak: chęć przeciwdziałania nudzie i szarości dnia codziennego, dążenie do odwrócenia uwagi od dolegliwości zdrowotnych czy trudnych problemów osobistych, szukanie kontaktu z drugim człowiekiem o podobnych aspiracjach i zainteresowaniach kulturowych.(...)
prof. dr hab. Anna Janosz
Architektura organizacji jako czynnik sukcesu rynkowego współczesnych przedsiębiorstw
(...) Poszukiwanie czynników sukcesu organizacji gospodarczych to nigdy nie kończący się proces. Jednoznaczność i stałość zdefiniowania powyższych czynników nie jest możliwa z uwagi na zmienność warunków funkcjonowania współczesnych przedsiębiorstw. Jednak określenie czynników sukcesu jest konieczne, aby znać obszary funkcjonalne organizacji, które obecnie wymagają dostosowań albo/i będą ich wymagać w przyszłości. Warto przy tym pamiętać, że pomiędzy przedsiębiorstwami występują znaczące różnice (w sposobie działania, doświadczeniach, rozwiniętych kompetencjach itp.) i że funkcjonują one w zróżnicowanych warunkach. Taka obserwacja rzeczywistości skłania do stwierdzenia, że każda organizacja wymaga indywidualnego podejścia do określenia jego optymalnego kształtu, właściwych w danych warunkach działań oraz zindywidualizowanej struktury celów. Można zatem postawić tezę, że architektura organizacji (jej kształt organizacyjny i relacyjny) indywidualnie dopasowana do danego podmiotu może stać się czynnikiem sukcesu współczesnych przedsiębiorstw. (...)
Relacje społeczne, zarówno te w wymiarze wewnętrznym, jaki i zewnętrznym powinny być skierowane na kontakty z tzw. interesariuszami. Koncepcja interesariuszy dotyczy idei zrównoważonego rozwoju przedsiębiorstwa i pokrewnej koncepcji-społecznej odpowiedzialności biznesu. Wszelkie podmioty, które interesują się powyższymi ideami prowadzenia działalności gospodarczej wiedzą, jak ważne są relacje z wszystkimi osobami zainteresowanymi funkcjonowaniem przedsiębiorstwa, Zarówno swoich pracowników, jak i podmioty otoczenia należy nieustannie informować i przekonywać o działaniach i podejmowanych na ich rzecz. Współczesne podmioty gospodarcze muszą, aby żyć, respektować relacje społeczne. Warunkują one często powodzenie wszelkich innych relacji i działań. (...)
dr Beata Majecka
Ze wstępu
Nauka stanowiła zawsze i nadal stanowi istotną wartość w życiu pracowników naukowych, studentów i wszystkich ludzi, którzy poszukują życiowej mądrości opartej na rzetelnej wiedzy.
W panoramie rozwijających się w szerokim zakresie nauk i subdyscyplin naukowych poczesne miejsce zajmuje pedagogika jako nauka ucząca i wskazująca, jak kształtować dojrzałą osobowość ludzką i odpowiedzialne społeczeństwo obywatelskie w szerokim spektrum kultury – nośnika wartości uniwersalistycznych.
W kulturę nauk pedagogicznych, które nie tylko nieustannie ulegają procesowi rozwojowemu – lecz tym samym potrzebują nowych naukowych i praktycznych imperatywów, pragną wpisać się ,,Zeszyty Nauk Pedagogicznych Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku”. Wyrażamy głęboką nadzieję, że współpraca z ośrodkami naukowymi w Polsce i poza jej granicami przyczyni się jego merytorycznego rozwoju i sprawi, że na stałe wpisze się w bogatą spuściznę pedagogicznej panoramy nauk pedagogicznych.
Wymiana naukowej myśli na łamach ,,Zeszytów Nauk Pedagogicznych WSSE w Gdańsku” jako uczelni o statusie ,,uczelni wiarygodnej” zapewne pobudzi świat nauki i jej adeptów do twórczego dialogu, który jest gwarantem rozwoju szkolnictwa wyższego w skali makro i mikro. (…)
prof. nadzw. dr hab. Adam Solak
Ze wstępu
(...) Wydaje się, że ciągle istnieje potrzeba zmian w szkole. Uczniowie z niepełno sprawnością pospiesznie są odsyłani do szkół specjalnych, w zwykłych szkołach brakuje dla nich miejsca, przyjaznej infrastruktury, a w samorządach brakuje pieniędzy na zatrudnienie pedagogów specjalnych, psychologów i tworzenie mniejszych klas. Prawo oświatowe zapewnia, że osoby z niepełną sprawnością powinni uczyć się w najbliższej im szkole, dostosowanej do ich możliwości przez kompetentnych nauczycieli. Istnieje zatem konieczność dalszej pracy nad społeczna świadomością, która przyczyni się do takich zmian strukturalnych, które zaowocują codzienną, mądrą akceptacją niepełnej sprawności, a być może nawet niepełnosprawność stanie się kluczem do wzajemnego odkrywania pięknych wartości skrywanych pod nazwą „człowieczeństwo”.
W ideę te wpisuje się prezentowana monografia zawierająca zbiór artykułów poświęconych nauczycielowi i jego misji animacji animacji osób z niepełną sprawnością. Jeśli praca nauczyciela jest szlachetnym trudem przepełnionym cierpliwością i delikatnością w umiejętnym towarzyszeniu młodemu człowiekowi, to praca z uczniem z niepełną sprawnością staje się wręcz symbolem powołania nauczyciela, misji i jego zawodowych kompetencji. W monografii, która oddajemy w ręce czytelnika, głos zabrali pedagodzy, pedagodzy specjalni, psycholodzy i doradcy zawodowi. Znajdziemy tu zarówno refleksje teoretyczne, wiedzę typu know-how, ilustracje godnego naśladowania przykładu pracy z osobą nie w pełni sprawną w postaci Henryka Ruszczyca, jak i rzetelnie przeprowadzone i przedstawione badania empiryczne ilustrujące szkolne sytuacje nie w pełni sprawnych uczniów i ich profile kompetencji i zdolności. (...)
dr Kazimierz Franczak
mgr Tomasz E. Wardzała
Ze wstępu
(…) Zebrany w drugim numerze ,,Zeszytów Nauk Pedagogicznych WSSE w Gdańsku” materiał odnosi się do aktualnych znaczących dla problematyki wychowania kwestii. Podejmując tematykę związaną z edukacją i wychowaniem – badacze oraz znawcy przedmiotu, reprezentujący różne ośrodki naukowe – przedstawili ją wielowymiarowo. Przede wszystkim uwydatniono zadania szkoły, jako miejsca, w którym uczeń zdobywa nie tylko wiedzę ogólną, ale nabywa również kompetencje i umiejętności niezbędne do realizacji stojących przed młodym pokoleniem ról zawodowych i społecznych. Zaakcentowano także, że proces wychowania uzupełniany jest przez proces socjalizacji i odwrotnie – socjalizacja jednostki przebiega w oparciu o wychowanie, które obejmuje wszystkie ujawniające się w życiu problemy. W kształtowaniu postaw i umiejętności społecznych młodego pokolenia istotną rolę odgrywają nauczyciele i wychowawcy, gdyż dostarczają oni różnorodne modele współżycia społecznego. Kreowane przez nich wzorce mogą zatem dostarczać młodzieży wiedzy o społecznym zachowaniu, kształtowaniu zdolności i sprawności intelektualnych, przyczyniają się więc do kształtowania postaw społecznych uczniów. (…)
dr Beata Ciupińska

Ze wstępu do publikacji
Dwa lata po zakończeniu Roku Janusza Korczaka oddajemy w ręce Szanownych Czytelników pozycję inspirowaną działalnością Starego Doktora. Mógłby ktoś zapytać: po co, skoro już tak wiele powiedziano, napisano, konferowano? Otóż niniejsza publikacja jest owocem tego, co zostało zasiane przed dwoma laty.
Zdaje się, że nie mniej dobrym powodem wydania niniejszej pozycji jest 25 rocznica przyjęcia przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych Konwencji praw dziecka. Zaznajamiając się z tym aktem prawa i z zasadami wychowywania Janusza Korczaka, trudno nie ulec wrażeniu, że Konwencja jest spisanym przez prawników dziedzictwem Starego Doktora. (…)
Prezentowane teksty scalają osobę Janusza Korczaka i wszystkie sfery jego działalności. Poznają Państwo osobę niezwykłego pedagoga, jego wkład, w Polsce i na świecie, w kształtowanie praw dziecka, także szczególnie uzdolnionego. Autorzy zwracają uwagę na świat dzieciństwa, wartości dziecka niewyznaczane dobrem materialnym, wychowanie dziecka przez sztukę i pracę. W publikacji zamieszczono także teksty poświęcone nauczycielom i pedagogom wyzwalającym twórcze myślenie i działanie dziecka wpływające na jego rozwój. Skupiono się także na metodach wychowawczych stosowanych w domach, rozgraniczając wolność rodzica i wolność dziecka, prawa rodzica i prawa dziecka.
Mamy nadzieję, że prezentowana praca znajdzie życzliwe przyjęcie wśród pedagogów i nauczycieli oraz przedstawicieli innych dyscyplin w ramach dziedziny nauk społecznych, a dla studentów stanie się inspiracją do formowania własnej osobowości i kompetencji.
Szkolenie i wychowanie morskie w Polsce w XVI-XVIII wieku
(…) Można zatem stwierdzić, iż morze, stanowiące przysłowiowe okno na świat, Już za pierwszych Piastów postrzegane było jako szansa na rozwój gospodarczy państwa. Aby jednak w pełni można było wykorzystać możliwości, jakie Polsce dawał dostęp do Bałtyku, należało zadbać o przygotowanie ludzi do niewątpliwie fascynującego, ale jednocześnie niebezpiecznego i trudnego zajęcia, jakim było pływanie po morzu. Pływanie po Bałtyku, nazywanym przez średniowiecznych żeglarzy złym morzem, szczególnie w okresie jesienno-zimowych sztormów było nie tylko trudne, ale często wręcz ryzykowne. Wymagało nie tylko ludzi twardych i odważnych, którym nie straszy był żywioł morski, ale przede wszystkim posiadających znaczne umiejętności z zakresu sztuki żeglarskiej. (…)
Wysoka dyscyplina, dobre wyszkolenie i uzbrojenie załóg strażniczych okrętów oraz przemyślane nimi kierownictwo umożliwiło Polsce przejęcie pełnej kontroli nad znacznym obszarem południowo-wschodniego Bałtyku, sięgającym od Kołobrzegu po Zatokę Fińską. W rezultacie systematycznie rozwijana i umiejętnie kierowana flota strażników morskich sprawiła, iż Polska, która za Zygmunta Augusta stanęła u szczytu swej potęgi na lądzie, stała się także potęgą na morzu. Dalsze umacnianie polskiego władztwa na Bałtyku uzależnione było od rozwoju morskich sił zbrojnych, zatem komisarze, podobnie jak i król Zygmunt August, zdając sobie sprawę z wad floty opartej na systemie kaperskim, zmierzali do budowy regularnej floty wojennej. Niestety plany te przekreśliła bezpotomna śmierć Zygmunta Augusta (7 lipca 1572 roku). Bilansując jednak trzydziestotrzyletni okres panowania Zygmunta Augusta, podkreślić należy, iż zwracając Polskę ku morzu, dokonał wielkiego przełomu w polskiej lądowo-szlacheckiej mentalności. (…)
dr hab. Dariusz Nawrot, prof. WSSE
SŁOWO OD REDAKCJI
„Jeśli człowiek w ogóle jest zdolny do poznania prawdy, to tylko dzięki myśleniu. Myślenie ciąży ku prawdzie, jak oczy ciążą ku barwom, a uszy ku dźwiękom. Dzięki myśleniu człowiek chce wiedzieć, co naprawdę jest.
Nieprawda, w którą człowiek popada,
sprowadza się w końcu do błądzenia".
(Józef Tischner)
Misją „Zeszytów Nauk Pedagogicznych Wyższej Szkoły Społeczno-Ekonomicznej w Gdańsku” jest poszukiwanie prawdy oraz dzielenie się nią z tymi, którzy etos swego życia i misji nauczycielskiej, wychowawczej i społecznej pragną na niej budować. Iluzje i złudzenia nie mogą być podstawą budowania relacji międzyludzkich, ani też bazą jakiegokolwiek działania.
Do priorytetów „Zeszytów Nauk Pedagogicznych" należy dbanie o tożsamość i interdyscyplinarność pedagogiki w obszarze nauk społecznych i humanistycznych w konstelacji wielorakich specjalności i specjalizacji.
„Zeszyty Nauk Pedagogicznych" otwierają swoje łamy dla najszerszej tematyki, wpisując się tym samym w zapotrzebowanie nauki w ujęciu teoretycznym i praktycznym, a także szerokiego grona zainteresowanych wychowaniem i edukacją oraz instytucji pozarządowych.
W obecnym numerze, oprócz artykułów naukowych, debiutów młodych pedagogów, materiałów i sprawozdań z badań oraz recenzji pojawia się na stałe dział zatytułowany „Myślenie Korczakiem”. Jest on autorstwa prof. dr hab. Jadwigi Bińczyckiej, naukowca i propagatora idei korczakowskiej, która jest ciągle aktualna i wnosi ducha kreatywności oraz odpowiedzialności w społeczeństwo permanentne uczące się i wychowujące.
Adam Solak
Kim jest człowiek?
(…) W określeniu słownikowym człowiek to istota żywa z rodziny człowiekowatych z rzędu naczelnych wyróżniająca się wśród innych najwyższym rozwojem psychiki i życia społecznego. Według Stagiryty człowiek to zwierzę rozumne, dla Linneusza człowiek to istota stojąca na najwyższym szczeblu hierarchii bytów żywych, a dla redukcjonistów i materialistów człowiek to byt materialny. Jedni mówią o jego istocie i dają wyjaśnienia metafizyczne, drudzy ukazują różnice między człowiekiem a innymi gatunkami, jeszcze inni koncentrują się na zachowaniach ludzkich. Zdaniem Gernota Böhme’a człowiek przez swą materialność, wymiar anatomiczno-fizjologiczny należy do przyrody. Jest on świadomy tej przynależności. Ale jednocześnie obserwacje wskazują mu, że nie można postawić znaku równości między człowiekiem a pozostałymi gatunkami biologicznymi. Na przykład Edward O. Wilson stwierdza, że człowiek jest splotem predyspozycji zwierzęcych z możliwościami ludzkimi – i z tej racji człowiek sam dla siebie stał się problemem.
Źródłem trudności w definiowaniu człowieka jest niemożność jednoznacznego wskazania konkretnej cechy, która wyróżniałaby człowieka od innych gatunków. Chodzi tutaj o cechę bezwzględną, która warunkowałaby inne cechy i z której można by te cechy wyprowadzić. Potocznie przyjmuje się, że człowiek to zwierzę rozumne. Jednak rozumność nie jest jedyną cechą wyróżniająca człowieka pomiędzy innymi organizmami (rozumność jest bardzo różnie określana). Dzięki rozumowi człowiek zdobywa i wytwarza kulturę i cywilizację, nie jest to jednak cecha bezwzględna, z której można by wyprowadzić inne cechy. W literaturze ukazują się często kontekstowe określenia człowieka, na przykład: człowiek stał się człowiekiem, gdy zaczął chodzić w postawie wyprostowanej, gdy jego ręce nabrały zręczności, gdy jego mózg osiągnął odpowiednie wymiary, umożliwiając abstrakcyjne myślenie i planowanie. Problem jednak w tym, że cechy, które wymieniłem, musiałyby być tymi, które przyczyniły się do wyodrębnienia gatunku Homo sapiens sapiens. Użycie dwóch przymiotników dowodzi, iż odróżniamy Homo sapiens (charakteryzuje się ta forma informacją genetyczną) od Homo sapiens sapiens (obok informacji genetycznej odznacza się informacją epigenetyczną). (…)
SŁOWO OD REDAKCJI
Zadaniem każdej uczelni jest przede wszystkim rozpowszechnianie wiedzy i edukacji poprzez poszukiwanie prawdy o złożoności świata w skali makro i mikro, z uwzględnieniem wielorakich form, współzależności i współ- odpowiedzialności za ład społeczny i gospodarczy. Jakość kształcenia prowa- dzona na poziomie studiów wyższych powinna też odpowiadać potrzebom rynku pracy, który wymaga coraz bardziej wykwalifikowanych i kreatywnych specjalistów. Wyższa Szkoła Społeczno-Ekonomiczna w Gdańsku wpisuje się w tak pojmowany etos akademickości poprzez realizację swych głównych celów, a jedną z form jest działalność wydawnicza uczelni.
„Zeszyty Naukowe – Zarządzanie” w ramach serii wydawniczej „So- fia” rozpoczynają swoją inaugurację wydawniczą w roku 2015, tj. w roku, w którym Wyższa Szkoła Społeczno-Ekonomiczna w Gdańsku otrzymała prestiżową nagrodę Euro Symbol Nowoczesnego Kształcenia. Wyróż- nienie to przyznawane jest m.in. za „znakomitą politykę zarządzania i jakości, rozwój innowacyjności, wykorzystanie funduszy unijnych oraz aktywność w przestrzeni społecznej” i jest swego rodzaju imperatywem dla jakości „Zeszytów Naukowych – Zarządzanie”.
Dominującym tematem pierwszego zeszytu jest zarządzanie w samo- rządzie terytorialnym w kontekście zarządzania państwem. Jest to o tyle istotne, że w roku tym obchodzono w Polsce 25-lecie odnowionego sa- morządu terytorialnego. Temat ten jest szczególnie ważny nie tylko pod względem naukowym, ale przede wszystkim społecznym. Szerokie spek- trum działalności samorządów wymaga więc przedstawienia zagadnienia w wielowątkowym ujęciu. W ten właśnie sposób autorzy pierwszego zeszy- tu prezentują podjęte przez siebie tematy. Rozważania osadzone są zarów- no w aspektach współczesnych, jak i historycznych. Widoczna jest w nich złożoność zarządzania uwikłanego w różnorodne konteksty społeczno-po- lityczne, kulturowe, laborystyczne oraz etyczne.
Serdecznie zapraszam Szanownych Czytelników: ludzi ze świata nauki i praktyki oraz studentów do włączenia się w ogólnospołeczną dyskusję odno- śnie do podjętych w niniejszym zeszycie tematów, a poprzez swoje publikacje – do wymiany doświadczeń, poglądów i opinii na łamach kolejnych jego wydań.
Roman Gawrych
Redaktor Naczelny
Z Wprowadzenia …
(…) W rozdziale pierwszym pracy koncentruję się na historii rozwoju wiedzy
o życiu, od starożytności do współczesności. Problematykę życia rozwijano bowiem
w ramach kontekstu historycznego. Nie był to proces ciągły, ale sukcesywny. Drugi rozdział to refleksja nad przyrodą, życie jest przecież elementem przyrody. Nie wystarczy wiedzieć, jakie cechy charakteryzują poszczególne indywidua, populacje, gatunki, tworzące wspólnotę wraz z środowiskiem. Inwentarz właściwości typowych kształtuje kryteria przynależności do populacji, gatunku, biosfery. Stąd poszukiwanie głębokich wyjaśnień właściwości w ten sposób klasyfikowanych wspólnot. Należy pytać, na jakim poziomie sytuuje się jedność
i różnorodność form żywych. Nie ma prawdopodobnie języka na świecie, w którym nie istniało słowo „życie”. Pojęcie „życie” jest elementarne, dane w bezpośrednim doświadczeniu. Bez większych trudności możemy odróżnić to, co jest życiem, od tego, co nim nie jest. Jednak dyskusja nad jego treścią i zakresem trwa od starożytności. Obejmuje ona kilka aspektów, w tym semantyczny i pragmatyczny, o czym traktuje rozdział trzeci. Od początku procesu poznawania świata życia człowiek stawiał pytanie: „Co to jest życie?” Różnie próbował je zdefiniować. Definicja życia ma wiele zadań, nie tylko jest zabiegiem metodologicznym, jest też użyteczna w sensie praktycznym, w komunikacji międzyosobowej – rozdział czwarty w tej pracy. Dyskusja nad przejawami życia często koncentruje się na jego zaistnieniu (rozdział piąty). Dla wielu badaczy nie wystarcza poszukiwanie zaistnienia życia w specjalnej postaci materii, w związkach chemicznych o określonych właściwościach,
w strukturach morfologicznych. Uważają, że należy ukazać zaistnienie wyższego od chemii poziomu organizacji. Szósty rozdział pracy ukazuje aktualny stan badań nad poznaniem życia. Nurtuje nas pytanie : „Na jakim poziomie(mikro czy makro) należy poszukiwać podstaw życia?” Poszukuje się na poziomie makromolekularnym, a nawet atomowym, liczne argumenty nakazuję nam jednak poszukiwać podstaw życia na poziomie makroskopowym. (…)

SŁOWO OD REDAKCJI (fragment)
"Cztery filary są podstawą edukacji przez całe życie:
Uczyć się, aby wiedzieć;
Uczyć się, aby działać;
Uczyć się, aby żyć wspólnie;
Uczyć się, aby być"
(z Raportu dla UNESCO Międzynarodowej Komisji ds. Edukacji dla XXI wieku)
Kontynuując misję naukowej interdyscyplinarności "Zeszytów Nauk Pedagogicznych" wydawanych przez Wyższą Szkołę Społeczno Ekonomiczną w Gdańsku, oddajemy w ręce Czytelników kolejny numer tychże "Zeszytów". Edukacyjna interdyscyplinarność obliguje nie tylko do refleksji teoretycznej, ale także do namysłu z gruntu praktycznego (...)
Adam Solak

„… Zebrany w pierwszym tomie podręcznika materiał świadczy o kondycji małżeństwa i rodziny w warunkach indywidualizacji, to znaczy otwartości na własne decyzje i wybory, często fundowanych na podłożu sekularyzacyjnym, ujawniających się w orientacjach moralno-kulturowych, relatywistycznym traktowaniem wartości i norm (lub zupełnym ich odrzuceniem), co skutkuje znamiennym coraz częstszym rozpadem rodziny, konsumpcjonistycznym korzystaniem z dóbr materialnych, ulotnością niezobowiązujących kontaktów płciowych. Jeśli chodzi o sytuację małżeństwa i rodziny w Polsce, to Profesor Janusz Mariański zauważa, że dają się zauważyć, zwłaszcza wśród młodzieży, pewne tendencje zmierzające do osłabienia podstawowych orientacji moralnych (moralność autonomiczna), dotychczas mających silne zakorzenienie w tradycji i religii. Tendencje te świadczą o umacnianiu się permisywnej moralności. Jednak – mimo wszystko – współczesny człowiek nie jest całkowicie zdezorientowany, chociaż świadomy presji ryzyka, żyje bowiem niepewnym i niestabilnym pod względem wartości świecie, to jednak jego świadomość aksjologiczna nie jest nihilistyczną pustynią, ale też nie jest bezpieczną fortecą (społeczeństwo ryzyka). Istnieje też wiele dowodów na to, że rodzina polska imituje w wielu doświadczeniach życia społecznego wzorce zachodnioeuropejskie. Dlatego w niniejszym tomie nie koncentrowano się tylko i wyłącznie na przedstawieniu sytuacji rozdroża, a więc jego stanu i przyczyn, ale podjęto także refleksję wskazującą na niezbywalne znaczenie i podstawę rozwoju społeczeństwa dzięki małżeństwu i rodzinie, zwróceniu uwagi na wartości, normy i cele dalekosiężne. Postawa krótkowzroczna nie dziwi, bo „w warunkach dezyinstytucjonalzacji, detradycjonalizacji pluralizacji i instytucjonalizacji wzrasta ranga takich wartości, jak autonomizacja decyzji, samorealizacja, samo ekspresja, kreatywność, niezależność, wiara w rozwój, partycypacja życiu społecznym (…). W tym kontekście struktury trwałe o ścisłych zobowiązaniach i rygorach , stoją w obliczu nieuchronnego kryzysu. Dominują przynależności z wyboru i na określony czas”. Świadomość istniejących preferencji w wyborze i przyjęciu wielu postaw zwraca uwagę na realne niebezpieczeństwo popełnienia błędu antropologicznego.
Marek Marczewski (Redaktor naczelny)
Roman Gawrych
Janusz Mariański
Danuta Opozda”
Tadeusz Sakowicz
Adam Solak
Z Recenzji…
To już drugi obszerny tom dotyczący ważnej dziedziny jaką jest pedagogika rodziny, a w niej wychowanie rodzinne. Podjęta w pracy problematyka naukowa może się poszczycić swoją niemałą historiografią. Kompetentni autorzy potrafili jednak na podstawie swych rozległych badań dodać jeszcze wiele nowych i bardzo aktualnych przemyśleń. Nie zaniedbali żadnej okazji, by wniknąć w sedno licznych wątków, gdzie indziej dotąd traktowanych dość pobieżnie […]. Redaktorom udało się pozyskać do współpracy autorów zajmujących się badanym zagadnieniem od lat. Mają w tej dziedzinie często niepodważalne osiągnięcia badawcze […]. Praca powinna trafić do rąk rodzin, zwłaszcza młodych. Każdemu zainteresowanemu problematyką pedagogii rodziny książka ta potrafi wiele powiedzieć. Poszczególne partie książki czyta się często bez wysiłku, bowiem wielu autorów zrezygnowało ze skomplikowanego słownictwa naukowego niemalże obowiązującego w monografiach naukowych, łatwego – jak się okazuje – do zastąpienia pojęciami zrozumiałymi na co dzień dla każdego […]. Recenzowana praca zasługuje na pełne uznanie. Jej autorzy prezentują w omawianej dziedzinie wiele nowych i aktualnych przemyśleń. Jest to najlepszy argument, by z całym przekonaniem rekomendować to studium do druku jako rozprawę bardzo ciekawą i wnoszącą wiele w pogłębianie problematyki wychowania rodzinnego. Przecież to właśnie rodzina i jej trwałość ma kolosalne znaczenie w naszej trudnej rzeczywistości społeczno-politycznej.
Ks. prof. zw. dr hab. Edward Walewander
Z Recenzji…
W pracy podjęto bardzo ważny temat: wychowanie do rodziny, który cieszy się coraz większym zapotrzebowaniem. Dokonano w niej diagnozy kondycji badanej problematyki i podano szereg konkretnych prób rozwiązań trudnych zagadnień, z którymi borykają się młodzi ludzie nie tylko w Polsce, zanim podejmą decyzję założenia rodziny [...]. Niniejszy tom, podobnie jak dwa poprzednie, jest ważny zarówno dla pedagogów, jak i duszpasterzy oraz dla wszystkich, którzy zajmują się działalnością pastoralną i formacyjną. Praca powinna trafić zwłaszcza do ludzi młodych. Treść poszczególnych rozpraw w książce o wychowaniu do rodziny pro-wadzi do wniosku, że jej autorzy z całą otwartością i miłością piszą o młodych. Zachęcają ich do pilności i kultury, do permanentnej pracy nad sobą. Problemy ludzi młodych formułują trafnie i po imieniu. Prowadzą też do wniosku, że wychowawcy mają obowiązek rugować zło tkwiące w człowieku. Bez tego nie zbuduje się ani demokracji, ani narodowej pamięci, ani szacunku dla starszych [...]. Recenzowana praca zasługuje na uznanie. Jej autorzy prezentują w omawianej dziedzinie wiele nowych i bardzo aktualnych zagadnień. Z przekonaniem rekomenduję to studium do druku jako rozprawę ciekawą i wnoszącą wiele w pogłębianie problematyki wychowanie do życia w rodzinie.
Ks. prof. zw. dr hab. Edward Walewander

Z recenzji wydawniczej dra hab. Henryka Kieresia, profesora KUL…
Recenzowana antologia to plon współpracy uczonych i dydaktyków, filozofów i teologów, znawców problematyki antropologicznej. Jej deklarowanym celem jest wzbogacenie studiów pedagogicznych o przedmiotową (obok historycznej) wiedzę o filozofii, a zwłaszcza o filozofii człowieka i kultury oraz o wiedzę o teologicznych aspektach dynamizmu kulturowego człowieka. Pozyskaną dzięki temu wiedzę, słusznie określaną mianem tak zwanej antropologii integralnej, konfrontuje się ponadto z modną dziś antropologią kulturową, wizytówką ideologii tak zwanego multikulturalizmu.
Antologię, pomyślaną jako podręcznik akademicki, podzielono na dwie części.
W części pierwszej, teoretycznej, wyjaśnia się na gruncie tradycji filozoficznego realizmu: kim jest człowiek; co stanowi istotę i cel jego działalności kulturowej i cywilizacyjnej; jakie dziedziny tej działalności składają się na kulturę oraz w jaki sposób filozofia warunkuje kulturę i która z jej tradycji -realizm czy idealizm - oddaje sprawiedliwość człowiekowi, a która prowadzi go na manowce pseudokultury i koszmaru cywilizacyjnego. Część tę zwieńcza omówienie oraz ocena głównych nurtów wspomnianej antropologii kulturowej, ich partykularyzmu (redukcjonizmu antropologicznego), uwikłania w pseudofilozoficzne założenia i bezpodstawnej pretensji do roli ogólnej teorii człowieka i celu (sensu) kultury.
Drugą część podręcznika zawiera reprezentatywne artykuły, odpowiadające treściowo poszczególnym rozdziałom części pierwszej. Stanowią one dopełnienie i uszczegółowienie kwestii dotyczących filozofii (jej kluczowej roli w kulturze); uniwersalności integralnej (personalistycznej) teorii człowieka oraz związków i zależności pomiędzy kulturą i cywilizacją (metodą życia wspólnotowego). Część tę kończy zestaw artykułów o profilu kulturoznawczym, w których poszukuje się historycznych, socjologicznych i psychologicznych praw i prawidłowości warunkujących kulturową działalność człowieka.
Recenzowana publikacja imponuje bogactwem treściowym, formalnym uporządkowaniem wykładu i merytorycznie zasadnym doborem i układem problematyki antropologicznej i kulturowej, jest jej rzetelną naukowo prezentacją, opartą na metafilozoficznych kryteriach dyskursu naukowego (rzeczowość, racjonalność, historyzm). Podejmuje się w niej kwestie kluczowe, uwikłane dziś w wątpliwe poznawczo interpretacje i skażone ideologicznie, ale omawia się je w sposób przystępny i zrozumiały, opatrzony stosowną argumentacją. Dzięki tym zaletom, świadczącym o realizmie poznawczym, zawarta w niej wiedza o człowieku, o jego pozycji w świecie i o ostatecznym celu jego życia, jest wiedzą sprawdzalną i użyteczną w dyskursie społecznym. Doświadczenie dowodzi, że nie każdy fakt kulturowy - czyn lub wytwór człowieka - jest ex definitione [z definicji] faktem kulturotwórczym, czyli takim faktem, który realnie bogaci człowieka i wznosi go na wyższy szczebel cywilizacyjny. Dlatego na człowieku spoczywa powinność moralna troski o wiedzę, jest ona bowiem pierwszym wytworem człowieka i zarazem narzędziem jego działalności w świecie, zatem od jej prawdziwości zależy zgodność tej działalności z ludzką naturą i ostatecznym celem jego życia. Powyższą intencją kierują się współautorzy omawianej antologii. Jej bezpośrednim adresatem są adepci studiów pedagogicznych, jednakże z tej racji, iż jest ona znakomitym kompendium wiedzy o człowieku jako twórcy kultury i jej wyłącznym celu, należy w niej widzieć uniwersalny podręcznik akademicki z zakresu antropologii. Student pedagogiki znajduje w niej antidotum na kult statystyki, którego konsekwencją jest relatywizm w nauce o wychowaniu, nabierze dystansu do pokusy jałowego erudyzowania i pogoni za nowinkami w rodzaju antypedagogiki i jej absurdalnego hasła „wychowanie bez wychowania".
Niektóre publikacje kadry naukowo-dydaktycznej WSSE wydane poza Uczelnią















































